Tezgah servisinde en pahalı arıza, tezgahın durduğu arıza değil, çalışmaya devam ettiği arızadır: kızak boşluğu büyümüştür, iş mili salgısı artmıştır, soğutma sıvısının konsantrasyonu düşmüştür — makine üretmeyi sürdürür, ama çıkan parça ölçüsünde değildir. Müşteri bunu bakım defterinden değil, kalite kontrolden geri dönen kutudan öğrenir.
Bu işte kayıt, "gidildi mi" değil "en son ne ölçüldü" sorusunun cevabıdır. Servestra o ölçümü tutar.
Saat mi doluyor, takvim mi — hangisi önce
İki özdeş işleme merkezi, biri tek vardiya biri üç vardiya çalışıyorsa aynı ayda bakıma girmez. Ama tek vardiyalı olan da sonsuza kadar beklemez: yağ yaşlanır, sıvı bozulur.
Servestra'da bakım kuralı hem çalışma saatine hem güne yazılır ve hangisi önce dolarsa iş emri o gün oluşur. Kurulumdaki 6 kural bu mantıkla gelir:
- CNC işleme merkezi ve CNC torna için 500 saat ya da 91 gün
- CNC işleme merkezi için 2.000 saat ya da yıllık kapsamlı bakım
- Robot için 3.000 saat ya da yıllık bakım
- Abkant/pres için 91 günde bir kontrol ve emniyet testi
- İşleme merkezi için yıllık geometrik kontrol
500 saatlik bakımlar 14 gün, yıllık işler 30 gün önceden planlama ekranına düşer. Marka kılavuzunuz farklı aralık veriyorsa değeri kendiniz değiştirirsiniz.
Ölçüm yazılmayan bakım, temizlik sayılır
Teknisyen işi telefondan açar. CNC bakım listesi 13 madde ve 4 ölçüm içerir: çalışma saati, soğutma sıvısı konsantrasyonu (Brix, %), soğutma sıvısı pH'ı ve eksen boşluğu (µm). Yanında kızak ve iş mili yağlaması, filtreler, talaş konveyörü, takım değiştirici çevrim testi ve alarm geçmişi durur.
Çalışma saati, Brix ve pil durumu zorunlu maddelerdir; doldurulmadan iş kapanmaz. Ölçümler PDF servis raporuna işlenir; rapor şablonunda çalışma saatinden pres durma süresine kadar 7 ayrı ölçüm satırı vardır.
Uygulama çekim olmayan bir holde de çalışır, kayıt bağlantı gelince gider. Takılan parça sahada işaretlenince araç stoğundan düşer; sözleşme kapsamı kalem kalem tanımlıdır ve kapsam dışı kalem faturaya çıkar.
Geometri, müşterinin kalite denetiminde isteyeceği kayıttır
Yüzey kalitesi şikâyeti tek nedene bağlanmaz: takım, titreşim, kızak boşluğu ya da düşmüş soğutma konsantrasyonu. Doğru cevap geçmiş ölçümle bulunur.
Geometrik kontrol listesi 7 madde ve 4 ölçüm taşır: tezgah terazisi (mm/m), iş mili salgısı (µm), en kötü eksen sapması (µm) ve diklik (µm/300 mm). Kullanılan ölçüm aracı — komparatör/mandrel, granit + saat, lazer interferometre ya da ballbar — ayrıca kaydedilir; yöntemi bilinmeyen bir değer karşılaştırılamaz.
Aynı tezgahta tekrarlayan bulgular analiz ekranında görünür; üst üste artan salgı, "bir kez daha bakarız" değil iş mili servisi demektir.
Robot: sıfır nokta, redüktör ve pil
Robot bakım listesi 8 maddedir; redüktör yağları, sıfır nokta (mastering) doğrulaması ve çalışma saati zorunludur. Harness aşınması iyi / izlenecek / değişmeli olarak işaretlenir, fren testi ve nokta tekrarlanabilirlik testi ayrı maddelerdir.
Kılavuzda robot tarafının iki tipik kaydı hazır gelir: pozisyon kaçırma (mastering bozulması, çarpma, redüktör boşluğu) ve eksen titremesi/sesi (redüktör aşınması, yağ eksikliği).
Pil, bu sektörün sessiz riskidir. Kılavuzdaki pil alarmı / referans kaybı kaydında müdahale açıkça yazılıdır: pil değişimi makine açıkken yapılır ve parametre yedeği şarttır. Yedek alınmadan yapılan bir pil değişimi, bir bakım işini bir devreye alma işine çevirir.
Pres ve abkant: emniyet testi bakım maddesi değil, ayrı iştir
Pres emniyet listesi 7 madde ve 2 ölçüm içerir: ışık perdesi durdurma testi ve hidrolik kaçak kontrolü zorunlu; durma süresi milisaniye, arka dayama hassasiyeti milimetre cinsinden kaydedilir; çift el kumanda testi de aynı listededir.
Kılavuzdaki ışık perdesi sürekli durduruyor kaydının müdahalesi hizalama ve temizliktir; kayıtta emniyetin devre dışı bırakılmaması ayrıca yazılıdır — sahada en sık verilen yanlış karar budur. Bu testler iş güvenliği mevzuatının ilgilendiği bir alandır; metin bilgilendirme amaçlıdır, yürürlükteki mevzuat esastır.
Kurulumda ne geliyor
- 5 tezgah tipi: CNC işleme merkezi, CNC torna, endüstriyel robot, abkant/pres, konvansiyonel tezgah (torna/freze/testere)
- 7 servis tipi (arıza, bakım, geometri, emniyet testi, retrofit)
- 6 bakım kuralı (saat ve gün tabanlı)
- 5 kontrol listesi: CNC bakımı, robot bakımı, geometrik kontrol, pres emniyet testi ve 19 maddelik denetim formu taban şablonu (geçme notu 80)
- 10 arıza kılavuzu kaydı: servo alarmı, iş mili ısınması, ATC sıkışması, yüzey kalitesi, soğutma sıvısı bozulması, pil/referans kaybı, robot ve pres bulguları
- 13 parça kalemi, 5 kategoride: yağ ve soğutma sıvısı, filtreler, sürücü/enkoder/pil, rulman ve mekanik, sarf
Dayanak: tezgah üretici bakım pratiği (500 ve 2.000 saat bakımları, soğutma sıvısı Brix takibi, kızak yağlama; robotlarda redüktör yağı için 10–20 bin saat) ile pres/abkant tarafında hidrolik yağ ve valf bloğu bakımı, ışık perdesi emniyet testleri. Marka kılavuzu esastır; metin bilgilendirme amaçlıdır ve yürürlükteki mevzuat esastır.
Sık sorulanlar
Bir tezgahta hem saat hem gün kuralı varsa iki iş emri mi açılıyor?
Hayır. Kural tektir, iki eşiği vardır; hangisi önce dolarsa iş emri o gün oluşur.
Tezgahın çalışma saatini sisteme kim işliyor?
Teknisyen. Çalışma saati bakım listesinde zorunlu bir ölçüm maddesidir, sahada okunup girilir; Servestra tezgahın kontrol ünitesine bağlanmaz. Girilen değer hem rapora hem bir sonraki bakımın sayacına yazılır.
Geometrik kontrol raporunu müşteriye verebiliyor muyuz?
Verebiliyorsunuz. Terazi, salgı, eksen sapması ve diklik değerleri servis raporuna işlenir, rapor PDF çıkar. Müşteri portalı açıksa müşteri kendi tezgahlarının geçmiş raporlarına ayrı oturumdan ulaşır.
Pil değişiminde parametre yedeği aldığımız kayda geçiyor mu?
Geçiyor. CNC bakım listesinde kontrol/enkoder pili zorunlu maddedir; listede fotoğraf ve not alanı vardır, ilgili arıza kaydında da parametre yedeğinin şart olduğu yazılıdır.